GIỚI THIỆU VỀ KIẾN TRÚC
Chợ Bình Tây có mặt bằng hình chữ nhật, bao gồm 1 cổng chính và 12 cổng phụ với diện tích hơn 17.000m2 nằm trong khuôn viên rộng 25.000 m2, Chợ được bao quanh bởi 4 tuyến đường Tháp Mười – Lê Tấn Kế - Phan Văn Khỏe – Trần Bình.
Nét độc đáo của văn hóa điểm đến Chợ Bình Tây được xây bằng bê tông cốt thép theo kỹ thuật hiện đại của phương Tây thời bấy giờ nhưng lại mang đậm phong cách của kiến trúc Á Đông. Chợ Bình Tây được đánh giá là ngôi chợ có kiến trúc nghệ thuật đẹp nhất tại Thành phố Hồ Chí Minh.
Tháp chính vươn cao có bốn mặt đồng hồ. Mặt trước cổng có bức phù điêu khảm sành hình "lưỡng long chầu châu". Lưỡng long chầu châu trong phong thủy được sử dụng để cầu tài lộc. Sự kết hợp của châu và rồng tượng trưng cho sự phồn vinh viên mãn. Toàn bộ mái chợ được lợp bằng ngói âm dương theo kiểu chồng lớp để tạo sự thông thoáng.
*Ngói lưu ly (ngói ống, ngói âm ngói dương, ngói trích thủy, ngói câu đầu...) từ ngàn xưa đã gắn liền với các công trình kiến trúc của Việt Nam, có thể dễ dàng bắt gặp bất cứ nơi đâu trên đất Việt.
Ở các góc mái có nét uốn lượn theo kiểu chùa chiền phương Đông.
1 trong những đặc điểm của chợ Bình Tây là giữa chợ có sân trời rộng rãi được trồng cây xanh thoáng mát. Tại đây có xây dựng bệ đá ghi công ông Quách Đàm người đã xây dựng chợ. Xung quanh bệ đá có bốn con sư tử ngậm châu và bốn con rồng đang phun nước. Kiến trúc toàn chợ có ý nghĩa tạo sự sung túc, phát đạt cho mọi người đến đây làm ăn, mua bán. Tiểu thương và những người kiếm sống trong chợ hàng ngày đều đến thắp nhang, hương khói tại khu thờ Quách Đàm - người được xem là Thần Tài của giới buôn bán nơi này - cầu mong việc kinh doanh buôn bán diễn ra suôn sẻ, thuận lợi.
TÌNH HÌNH KINH DOANH
Hiện đang có 2358 quầy sạp kinh doanh đang hoạt động với hơn 30 nhóm ngành hàng bao gồm: Gia vị, Mứt, Bánh kẹo, Quần áo may sẵn, Giày dép, Túi xách, Ba lô, Đồ gia dụng, Bách hóa tổng hợp, Trang sức xi mạ, Vàng bạc đá quý... được phân thành 5 khu vực rõ rệt
Khu tầng trệt: (Bao gồm cả mặt tiền chợ đường Tháp Mười.)
Nơi đây có các sạp chén dĩa, nón lá và các đồ sành sứ, gia vị, nhang đèn, đinh kẽm, tranh ảnh, túi xách, giày dép, trang sức, điện thoại,...
Khu tầng lầu:
Gồm các mặt hàng chủ lực là bánh kẹo, tạp hóa, quần áo may sẵn,...
Khu vực Trần Bình:
Gồm nhóm hàng gia vị tổng hợp, hải sản cao cấp, trà, cà phê, hoa tươi, trái cây, hạt sấy khô (Xuất xứ hàng hóa tại Bình Dương, Bình Phước…)
Khu vực Lê Tấn Kế:
Chủ yếu là sạp khô (tôm, cá khô), dầu mỡ, trầu cau, rau củ Đà Lạt, đồ chua, gia vị, bột, đường,... (xuất xứ đa phần tại các tỉnh miền Tây như Kiên Giang, An Giang…)
Khu vực Phan Văn Khỏe:
hiện đang trong quá trình nghiên cứu đầu tư, tu sửa nhằm phát triển du lịch ẩm thực tại CBT.
Hạt sấy khô: Bình Dương, Bình Thuận, Phan Thiết…
Mứt truyền thống – Miền Tây/Đông, Ban Mê Thuột…
Bánh kẹo/Socola: Hà Nội
Trái cây sấy (Mít, chuối, xoài …): Vinamit Bình Dương
QUÁ TRÌNH NÂNG CẤP SỬA CHỮA
· Năm 1992: Chợ Bình Tây được xây dựng thêm một tầng lầu trong lồng chợ, khiến chợ không còn cao thoáng như xưa nhưng mở rộng thêm được 748 sạp.
· Năm 2006: Chợ Bình Tây được xây dựng thêm 2 dãy sạp phía đường Trần Bình và Lê Tấn Kế bằng khung sắt, mái tôn – mở rộng thêm 736 sạp.
· Năm 2016: Lần thứ ba này là đợt tu sửa lớn và bài bản nhất, vừa mang lại một không gian sạch đẹp, hiện đại cho tiểu thương và người dân mua bán, vừa bảo tồn di tích kiến trúc nghệ thuật – toàn bộ đường nét xây dựng, các chi tiết kiến trúc cổ đều được phục chế theo nguyên mẫu đầu tiên vào năm 1928.
(Các hạng mục cải tạo, sửa chữa tại chợ gồm thay mới toàn bộ hệ thống rui và lợp lại ngói theo mẫu cũ, sơn hết tường, cột, trần; cải tạo cầu thang, lan can; nâng nền và lát gạch sàn tầng trệt, tầng lầu. Nhiều hàng mục được xây mới nhưng vẫn giữ nguyên kiến trúc cũ, hài hòa tổng thể chợ.)
